«خبرنگاری بحران» و رسانه هایی که جا می مانند/ منصور اولی

شناسهٔ خبر: 03A87CA2 -
خبرنگاری بحران یکی از شاخه های مهم علم روزنامه نگاری است که در دهه های اخیر به صورت ویژه از سوی رسانه های مطرح جهان روی آن کار شده است، اما با تاسف این شاخه مهم از روزنامه نگاری در کشورمان تا حد زیادی مغفول مانده است و همین مسئله باعث شده رسانه های کشور در برهه های حساس دچار نوعی سر درگمی شوند.

 هاناخبر - منصور اولی؛ تعاریف مختلفی از بحران می توان عرضه داشت اما آنچه در میان تعاریف عدیده از این مسئله می توان در حوزه علوم ارتباطات مورد توجه بیشتر قرار داد عبارت است از «تغییر وضعیت در یکی از حوزه های مهم اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و... به صورت آنی و مخرب» طبیعی است امر اطلاع رسانی در این حوزه ها هم متناسب با تغییر وضعیت مذکور باید به صورت آنی تغییر یابد و بتوان از درون آن اطلاعات سریع، صحیح و دقیق را به دست مخاطبان رساند.

طبیعی است که در تغییر وضعیت های پیش گفته با توجه به شرایط ارتباطی فعلی در جوامع «فیک نیوزها» و «شایعات» بازار مناسبی برای عرضه خود خواهند یافت و میزان این نوع اطلاعات مخرب که به  دست مخاطبان می رسد به صورت آنی چندین برابر می شود. سکوت یا تعلل و کُند عمل کردن،  رسانه های جریان اصلی  که تا پیش از بروز بحران محلی برای ارایه اطلاعات بوده اند، به معنای رها سازی فضا برای بروز فیک نیوزها خواهد بود و حتی گاهی با توجه به شرایط،  به معنای تایید آنها هم از سوی مخاطبان تلقی می شود. در مورد خاص کشورهایی با مختصات کشورمان، مشکل مهم دیگری هم قابل شناسایی است که عبارت است از فعالیت کانال های تلویزیونی و رسانه های مختلف خارج از کشور به زبان فارسی که خود را همیشه برای به دست گرفتن جریان اطلاع رسانی در چنین شرایطی آماده نگه می دارند و به محض اینکه کوچک ترین تغییر وضعیتی را مشاهده کنند، شروع به «بازی خبری» به منظور در دست گرفتن مدیریت افکار عمومی می کنند. آنها با بهره گیری ناصواب از همان «خبرنگاری بحران» در لوای بازی «حرفه ای گری رسانه ای»  به روش خودشان با افزایش برنامه های به اصطلاح «مخاطب محور» و «دو طرفه» و انتخاب گزینشی پیام های مخاطبین فضا را به سمت نوعی نا اطمینانی از آینده سوق می دهند. در چنین شرایطی است که بهره گیری درست رسانه های داخلی از اصول «خبرنگاری بحران» می تواند این بازی های پیچیده را در مدیریت افکار عمومی بر هم بزند. متاسفانه در سازمان صدا و سیمای کشورمان با وجود تلاش هایی که انجام می دهد به عنوان فراگیرترین رسانه کشور، بدون تعارف؛ به هیچ مجه نتوانسته است از تکنیک های مدیریت بحران در امر اطلاع رسانی بهره گیری کند و همچنان از اصولی کهنه، تکراری و از دید مخاطب آشنا و خسته کننده استفاده می کنند. سایر رسانه های کشور هم به دلایل مختلف از جمله نداشتن آزادی عمل، عدم فراگیری و ... نمی توانند این جای خالی را به نحو شایسته پر کنند و از این قافله جا می مانند- البته این سطور به معنای نفی تلاش های بی وقفه خبرنگاران و فعالان رسانه ای کشورمان در مواقع بحران نیست- اما آنچه به نظر ضروری می رسد، تغییر نگرش در خصوص استفاده از تکنیک های «خبرنگاری بحران» متناسب با شرایط جدید جوامع و حتی پیشروتر از آن خصوصا در نهاد سازمان صدا و سیما به عنوان رسانه ای با امکانات فراوان و فراگیری غالب است.

ارسال نظر

  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
5 + 9 =