سنندجی‌ها و دغدغه انتخاب یک استراتژی‌ توسعه‌آفرین/ بهزاد خالوندی

شناسهٔ خبر: 415D8346 -
در شرایط امروز سنندجی‌ها نیازمند انتخاب یک استراتژی درست برای توسعه پایدار شهرشان هستند.

هاناخبر -بهزاد خالوندی (روزنامه‌نگار حوزه توسعه پایدار )؛  آنچه سرنوشت يك شهر را رقم مي‌زند، لزوما پتانسيل‌ها و ظرفيت‌هاي آن نيست بلكه ميزان درايت، هوشمندي و آينده‌نگري نخبگانش در انتخاب استراتژي‌ها و تاكتيك‌هاي درست برای دستیابی یک توسعه پایدار است؛ استراتژي‌هايي كه براساس توانمندي‌ها و ظرفيت‌های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و جغرافیایی هر شهر انتخاب مي‌شوند.

سنندج با برگزاری کنگره بزرگ و بین‌المللی مشاهیر کُرد با حضور بزرگان عرصه فرهنگ، ادب و هنر نشان داد که از ظرفيت‌ها و قابليت‌هاي فراوانی براي تبديل‌شدن به يك كانون پوياي فرهنگي در غرب ایران زمین را داراست. البته این شهر در دوران حکومت اردلان‌ها نیز چنین ظرفیت منطقه‌اي را از خود نشان داده بود. البته آن جایگاه بیش از آنکه محصول قدرت بوده باشد، محصول انتخاب استراتژی‌های درست توسط نخبگان ابزاری و فکری در شرایط پیچیده فرهنگی آن زمان بوده است. شهر کرمانشاه در دهه‌ی ۴۰ و ۵۰ شمسی و تا حدودی شهرهای سلیمانیه و اربیل در دهه‌ی ۸۰ شمسی این ظرفیت‌ منطقه‌ای را از خود نشان داده‌اند.

امروز شهر اردلان‌ها در یک بزنگاه تاریخی قرار دارد؛ فرصتی برای احیای جایگاه تاریخی خویش در عرصه فرهنگ، ادب و هنر. البته برگزاری همایش‌ها، جشنواره‌ها و کنگره‌ها اتفاقات دلگرم کننده‌ای هستند و به بِرند شدن سنندج کمک می‌کنند ولی به تنهایی توسعه آفرین نیستند و این شهر برای نقش‌آفرینی بیشتر نیازمند انتخاب استراتژی‌های درست برای توسعه است.

 تجربه دو دهه‌ی اخیر سلیمانیه و اربیل می‌تواند برای سنندجی‌ها راهگشا باشد. این شهرها میزبان بسیاری از چهره‌های فرهنگی و هنری شدند و امکاناتی‌ نسبتا خوبی هم برای آن‌ها فراهم کردند ولی با همه‌ی این حمایت‌ها عملا این هنرمندان امکان یک زیست پویای هنری را نیافتند. اغلب رسانه‌های تصویری فعال در اقلیم کردستان یک نگاه تفننی به هنر دارند و مُبلغ مصرف‌گرایی و سطحی‌نگری در جامعه کُردی هستند. مشخص است در فضایی که سلیقه‌ی هنری مردم با حجم انبوه کارها و برنامه‌های سطحی و نازل، خراب شده باشد دیگر مجال چندانی برای فعالیت هنرمندان اصیلی مانند مظهر خالقی، اسماعیل سابور و دیگران چهره‌های برجسته باقی نمی‌ماند. آن‌ها یا باید همرنگ جماعت گردند و یا عزلت‌نشین شوند.

 تجربه‌های این دو شهر نشان داده نمی‌توان از یکسو جوامع مصرف‌گرا و تفنن طلبی همچون"دبی" را به عنوان الگوی توسعه برگزید و از دیگر سو داعیه‌دار مرکزیت فرهنگی هم بود. البته این ایراد تنها به سلیمانیه و اربیل وارد نیست. دیگر شهرهای کردنشین مانند کرمانشاه و سنندج نیز با معضلی بزرگ تنزل آشکار ذائقه‌های فرهنگی و هنری شهروندان‌شان روبرو هستند و در ایجاد یک فضای حداقلی برای ماندگاری چهره‌های فرهنگی و هنری برجسته‌ی خود کم‌توان ظاهر شده‌اند.
هنرمندان بزرگ و جریان‌ساز در شهرهایی که سلیقه‌ی شهروندانش با کارهای نازل و دست چندم پرورش یافته‌اند؛ توان تداوم کارهای فرهنگی و هنری را ندارند و مجبورند فعالیت‌هایشان را در محیط مناسب‌تری دنبال کنند. آن‌ها در کنار بذل توجه و داشتن رفاه شخصی، سخت نیازمند فراهم‌شدن یک زندگی فرهنگی و هنری در یک بستر مناسب و استاندارد هستند. جامعه‌ای پویا و فرهنگ‌مدار که بتواند زیبایی‌های هنر آن‌ها را درک کند و خریدار آثارشان باشد تا آن‌ها بتوانند با این طریق یک معیشت مستقل را برای خود شکل دهند و مدام محتاج الطاف بخش دولتی نباشند.

در شرایط امروز سنندجی‌ها نیازمند انتخاب یک استراتژی درست برای توسعه پایدار شهرشان هستند. آخرین نمونه از این دست انتخاب‌های استراتژیک به منطقه هورامان بازمی‌گردد‌. از چند سال پيش فعالان این منطقه با یک گرايش هوشمندانه به سمت گردشگري، توانستند سرنوشت جدیدی را برای این سرزمین افسانه‌ای رقم بزنند و امروزه هر علاقه‌مندی دوست دارد زیبایی‌های فرهنگی و طبیعی این منطقه را از نزدیک ببیند.

سنندج طی این سال‌ها نشان داده از ظرفیت‌های فرهنگی خوبی برخوردار است ولی بزرگترین خطر برای آن‌ها توقف در همین سطح میزبانی همایش‌ها و کنگره‌های سالیانه است. آن‌ها باید گامی فراتر از این برداشته و دست به یک انتخاب تاریخی بزنند. سنندجی‌ها اگر می‌خواهند شاهد ماندگاری و حضور دایمی چهره‌های فرهیخته و جریان‌ساز در شهر خود باشند باید امکان یک زیست هنری مستقل را در دل جامعه شهری برای آن‌ها فراهم کنند.

 آن‌ها می‌توانند با بهره‌گیری از تجربیات پیشین این شهر در دوران اردلان‌ها و همچنین تجربیات معاصر شهرهای کرمانشاه، سلیمانیه و اربیل و آسیب شناسی آن‌ها، در نهایت بر سر یک استراتژی هوشمندانه برای توسعه شهر به اجماع برسند و به عنوان یک نقشه راه آن را به کار گیرند.

ارسال نظر

  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
5 + 1 =